દિવાળીના તહેવારમાં વડોદરામાં મુસાફરોની ભીડ
દિવાળી તહેવારના કારણે વડોદરા રેલવે સ્ટેશન પર મુસાફરોની સંખ્યા સામાન્ય રીતે રહેતા 90,000થી વધીને દૈનિક 1.50 લાખ સુધી પહોંચી ગઈ છે. પશ્ચિમ રેલવે વિભાગે યુ.પી., બિહાર, કોલકાતા તેમજ ઉત્તર અને દક્ષિણ ભારત તરફ જતી સ્પેશ્યલ ટ્રેનો દોડાવી છે.
સુરતનો ટ્રાફિક ઉતરાણ રેલવે સ્ટેશન તરફ ડાયવર્ટ કરવામાં આવ્યો છે. વહીવટી રીતે, એસ.ટી. વિભાગે રોજની 100 વધારાની બસો દોડી કુલ રૂ. 10.34 લાખની આવક મેળવી છે. બીજી બાજુ, ઘણા સ્થળોએ ખાનગી બસોમાં હાઉસફૂલ અને બમણું ભાડું વસૂલવાનાં ફરિયાદો મુસાફરો દ્વારા કરવામાં આવી છે.
વડોદરા સ્ટેશન પર ભીડ અને સુરક્ષ્ા વ્યવસ્થા દિવાળીની તહેવારી ગતિવિધિઓને પગલે તહેવારના પહેલા દિવસથી મુસાફરોમાં ભારે ધસારો જોવા મળ્યો. પ્લેટફોર્મ નં. 6 પર બનાવવામાં આવેલા હોલ્ડિંગ વિસ્તારની વ્યવસ્થા ભીડને નિયંત્રિત કરવામાં ઉપયોગી સાબિત થઈ છે.
મુસાફરોની સલામતી માટે આરપીએફ, જીઆરપી, સિવિલ ડિફેન્સ, હોમગાર્ડ અને રેલવેના ફ્રન્ટલાઇન સ્ટાફને તૈનાત કરવામાં આવ્યો છે. સામાન્ય દિવસોમાં વડોદરા સ્ટેશન પરથી રોજ 250 પેસેન્જર ટ્રેન અને 275 માલગાડીઓની અવરજવર હોય છે, પરંતુ તહેવાર દરમિયાન ટ્રેનો અને પ્લેટફોર્મ સાથે જોડાયેલી ભીડ વધતાં મુસાફરોને સવાલોનો સામનો કરવો પડ્યો છે.
સ્પેશ્યલ ટ્રેનો અને રાહત વ્યવસ્થા પશ્ચિમ રેલવે વિભાગે દિવાળીને ધ્યાનમાં રાખીને યુ.પી., બિહાર અને કોલકાતા સહિતના રૂટ પર સ્પેશ્યલ ટ્રેનો દોડાવી મુસાફરી માટે વ્યવસ્થા વધારી છે. સ્પેશ્યલ ટ્રેનો દોડાવવાથી કેટલીક રાહત મળી હોવા છતાં ભીડની સમસ્યા યથાવત્ જોવા મળી છે.
સુરત ટ્રાફિકનો ઉતરાણ પર અસર સુરત વિસ્તારના મુસાફરોનું ટ્રાફિક વડોદરા તરફ ડાયવર્ટ થવાને કારણે ઉતરાણ રેલવે સ્ટેશન વિકલ્પરૂપ બન્યું છે. ઉતરાણ રેલવે સ્ટેશન પરથી જયપુર માટે સ્પેશ્યલ ટ્રેન શરૂ થવાથી તહેવાર દરમિયાન મુસાફરોને વધારાની સુવિધા મળી રહી છે અને સુરત સ્ટેશન પર વધતા ધસરાને રોકવામાં મદદ મળી છે.
એસ.ટી. વિભાગની વધારાની સેવા અને આવક વડોદરા એસ.ટી. વિભાગે દિવાળી તહેવારને ધ્યાનમાં રાખીને વધારાની બસીઓને રેલવે રૂટ પર દોડાવવાનું આયોજન કર્યું. પાંચ અને છ નવેમ્બરના રોજ દાહોદ, ઝાલોદ, લુણાવાડા, ગોધરા, પાવાગઢ, સંતરામપુર, કવાંટ અને બોડેલી સહિતના રૂટ પર વધારાની બસો ચલાવવામાં આવી હતી.
આ બે દિવસ દરમિયાન કુલ 114 વધારાની ટ્રિપ કરવામાં આવી હતી અને વધુ 7 હજારથી વધુ મુસાફરોએ એ સેવાનો લાભ લીધો. એમના જણાવ્યા મુજબ, એસ.ટી. વિભાગને આ બંને દિવસમાં રૂ. 10.34 લાખની આવક નોંધાઈ છે.
સ્લીપર કોચમાં અનામત વગરના મુસાફરો અને ફરિયાદો લાંબા અંતરની ટ્રેને પર અનામત વગર ટિકિટ ધારકો સ્લીપર કોચમાં ઘૂસી જવાથી કન્ફર્મ ટિકિટ ધરાવતા મુસાફરોને પોતાની બેઠકો માટે સંઘર્ષ કરવો પડી રહ્યો હોવાનું ફરિયાદો જણાવે છે. ટીટીઈની જવાબદારી હોવા છતાં આવા મુસાફરો વિરુદ્ધ અસરકારક કાર્યવાહી ન થતી હોવાના આક્ષેપો કરવામાં આવ્યા છે.
ભીડને કારણે ખાસ કરીને વૃદ્ધો, મહિલાઓ અને બાળકોને ભારે હાલાકીનો સામનો કરવો પડયો છે. ખાનગી બસોમાં ભાડા પ્રક્રિયા વિશે ફરિયાદો ખાનગી બસોમાં હાઉસફૂલની સ્થિતિ સર્જાતા ઘણા મુસાફરો માટે બમણું ભાડું ચૂકવવાનું જોજવું પડ્યું છે.
કંપનીઓમાં રજાઓ અને કામદારોની વધી ગયેલી મુસાફરીની માંગને કારણે કેટલાક સ્થળોએ મુસાફરો હાઇવે પર રાત્રી સુધી બસની રાહ જોયા હતા. આ સ્થિતિ ઔદ્યોગિક કામદારો અને આર્થિક રીતે નબળા મુસાફરો માટે ભારે પડતી થઈ છે.
ટ્રેન ક્ષમતા સામે મુસાફરોની સંખ્યા રેલવે પેસેન્જર એસોસિએશન, વડોદરાના જણાવ્યા મુજબ એક ટ્રેનમાં સ્લીપર કોચની ક્ષમતા આશરે 2500 મુસાફરો માટે હોય છે, જ્યારે દિવાળી દરમિયાન લગભગ 4000 જેટલા મુસાફરો મુસાફરી કરતા જોવા મળ્યા છે.
એસોસિએશનની દલીલ છે કે ખાસ કરીને કામદાર વર્ગ પાસે સ્પેશ્યલ ટ્રેનો અને અગાઉથી ટિકિટ બુકિંગ વિશે પૂરતી જાણકારી ન હોવા કારણે ભીડ વધી જાય છે અને તેથી જનરલ કોચોની સંખ્યા વધારવી અને ક્લોન ટ્રેનો ચલાવવાની જરૂરિયાત છે.