V4+Indiaની પ્રથમ વિદેશ મંત્રિસ્તરીય બેઠક
UN મહાસભાના 81મા ઉચ્ચસ્તરીય સપ્તાહ દરમિયાન ન્યૂયોર્કમાં ડૉ. એસ. જયશંકરે યુરોપ સહિતના અનેક દેશોના વિદેશ મંત્રીઓ સાથે દ્વિપક્ષીય અને બહુપક્ષીય મહત્વની ચર્ચાઓ કરી. આ પ્રસંગે ભારત અને Visegrád Group (V4) વચ્ચે પહેલી વિદેશ મંત્રિસ્તરીય બેઠક યોજાઈ.
V4+India બેઠકમાં પોલેન્ડ, હંગેરી, સ્લોવાકિયા અને ચેક ગણરાજ્યના પ્રતિનિધિોએ ભાગ લીધો. V4+Indiaની પ્રથમ વિદેશ મંત્રિસ્તરીય બેઠકમાં રાજકીય, આર્થિક, ટેક્નોલોજી, સંરક્ષણ, શિક્ષણ અને ઈનોવેશન જેવા ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધારવાના માર્ગો પર ચર્ચા થઈ.
સભાએ ભવિષ્યમાં વધુ સંસ્થાકીય સંકળાણ માટે વાર્ષિક મંત્રિસ્તરીય બેઠક યોજવાની અને આર્થિક સંબંધો વધુ મજબૂત કરવા માટે Annual Business Forum શરૂ કરવાની સિદ્ધાંતો પર સહમતિ વ્યક્ત કરી. મુખ્ય ચર્ચા મુદ્દાઓ ટેક્નોલોજી, ઈનોવેશન અને રિસર્ચમાં ભાગીદારી મજબૂત કરવી, શિક્ષણ અને એકેડેમિક સહયોગ વધારવો, અને સંરક્ષણ ક્ષેત્રમાં હાલના સહયોગને વધુ ગતિ આપવી.
સાંસ્કૃતિક સહયોગ, લોકો વચ્ચેના સંબંધો (people-to-people relations) અને કનેક્ટિવિટી પર કામ કરવું, તેમજ બહુપક્ષીય મંચો પર પરસ્પર સહયોગ અને સમન્વય વધારવા પ્રયત્નો કરવામાં આવ્યા. V4 દેશોની UNSC પર સમર્થન સ્થિતિ સ્લોવાકિયાના વિદેશ મંત્રી Juraj Blanárએ જણાવ્યું કે V4 દેશોનું માનવું છે કે Global South નો મહત્વપૂર્ણ દેશ અને Indo‑Pacificમાં ઉભરતી શક્તિ તરીકે ભારતને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદ (UNSC)માં કાયમી સભ્યપદ મળવું જોઈએ.
ચારેય V4 દેશોએ ભારતની કાયમી સભ્યપદની દાવેદારીને સમર્થન આપ્યુ છે. જયશંકરની યુરોપીયન અને અન્ય દ્વિપક્ષીય બેઠક UNGA હાઈ‑લેવલ વીકની શરૂઆતથી પહેલા ડૉ. એસ. જયશંકરે ફ્રાન્સના વિદેશ મંત્રી Jean‑Noël Barrot સાથે મુલાકાત કરી. બંને વચ્ચે યુક્રેન સંઘર્ષ, ગલ્ફ ક્ષેત્રની પરિસ્થિતિ અને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદમાં સુધારા અંગે ચર્ચા થઈ; બંને પક્ષોએ યુક્રેનમાં યુદ્ધવિરામ અને આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદા અનુસાર લાંબા ગાળાની શાંતિ માટેની આવશ્યકતા પુનરાવર્તન કરી.
યુરોપીયન ભાગીદારો સાથેની બેઠકોમાં India‑EU સહયોગ, બહુપક્ષીય મુદ્દા અને ગલ્ફ, યુક્રેન તથા Indo‑Pacific ક્ષેત્રની વર્તમાન સ્થિતિ પર વિચારોની વિનિમયતા થઇ. હંગેરીની ઉપપ્રધાન અને વિદેશ મંત્રી Anita Orbán સાથેની બેઠકમાં India‑Hungary સંબંધો અને India‑EU Strategic Partnership આગળ વધારવાના મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થઈ.
સ્લોવાકિયાના વિદેશ મંત્રી Juraj Blanár સાથે દ્વિપક્ષીય તેમજ બહુપક્ષીય સહયોગ અંગે પણ વાતચીત થઈ. અન્ય દ્વિપક્ષીય ચર્ચાઓ અને ભાગીદારી સ્વિટ્ઝર્લેન્ડના વિદેશ મંત્રી Ignazio Cassis સાથે થયેલી બેઠકમાં India‑EFTA Trade and Economic Partnership Agreement (TEPA) અમલ પછી આર્થિક સહયોગ વધારવાના માર્ગો પર ચર્ચા થઈ.
મોલ્ડોવાના વિદેશ મંત્રી Mihai Popșoi સાથેની બેઠકમાં ભારત‑મોલ્ડોવા રાજકીય, આર્થિક અને શૈક્ષણિક સંબંધોની પ્રગતિની સમીક્ષા અને યુક્રેન સંઘર્ષ અંગે વિચારોનું વિનિમય થયું. ઇક્વાડોરની વિદેશ મંત્રી Gabriela Sommerfeld સાથેની ચર્ચામાં ઊર્જા, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, મોબિલિટી, ટ્રેનિંગ અને વિકાસ ભાગીદારી જેવા ક્ષેત્રોમાં સંબંધો વિસ્તૃત કરવા પર ભાર મૂકાયો.
નાઉરુના રાષ્ટ્રપતિ David Adeang સાથેની મુલાકાતમાં ભારત‑નાઉરુ Development Partnership પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતા ફરીથી વ્યક્ત કરવામાં આવી. UNGA 81 દરમિયાન ડૉ. એસ. જયશંકરની વિવિધ બેઠકમાં યુરોપ સાથે વાયધો સંબંધો મજબૂત કરવાની, V4 સાથે સંસ્થાકીય સહયોગ વધારવાનો અને UNSC સુધારા તેમજ ભારતની કાયમી સભ્યપદની દાવેદારીને આગળ વધારવાના મુદ્દાઓ પર ખાસ ભાર રહ્યો. આ સાથે ચર્ચામાં આર્થિક, ટેક્નોલોજી, સંરક્ષણ અને વિકાસના ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધારવાની પણ સતત ચર્ચા થઇ.