અમદાવાદ પાસેના ચિલોડાના ખેતરોમાં દેશી આમળા
અમદાવાદ નજીક ચિલોદાના ખેતરોમાં શિયાળાની શરૂઆત સાથે જ અસલી દેશી આમળા સાથે ખેતરો લદાઇ ગયાં છે. તેવા ખેતરોમાંથી ઉત્પન્ન થનારા ગુણવત્તાવાળા દેશી આમળાનો મોટાભાગનો ભાગ સ્થાનિક સ્તરે વેચાઈ જાય છે અને યોગ્ય માર્કેટિંગ અને સપ્લાય ચેઈનની અછતને કારણે શહેરની મુખ્ય શાકભાજી મંડીઓ સુધી પહોંચતા નથી.
ખેતરો અને સ્થાનિક વેચાણ નાના ચિલોદાથી લઈને મોટા ચિલોડા સુધીના વિસ્તારોમાં આમળાના ઝાડ ફળોથી ભરાઈ રહ્યાં છે. છતાં આ ગુણવત્તાવાળા દેશી આમળા શહેરી બજારોમાં ઓછા જોવા મળે છે કારણ કે સ્થાનિક સ્તરે જ વેચાણ થાય છે અથવા પુરતી સપ્લાય ન હોવાથી તેમનો પરિવહન થતું નથી.
હાઇબ્રીડ આમળાનો દબદબો
બજારમાં હાઇબ્રીડનો દબદબો શહેરના શાકભાજી બજારોમાં હાલમાં મોટાભાગના આમળા હાઇબ્રીડ જાતિના જોવા મળે છે. હાઇબ્રીડ આમળા કદમાં મોટા અને ચમકદાર લાગે છે, પરંતુ આયુર્વેદિક દૃષ્ટિએ નિષ્ણાતોના કહેવામા̊ તેઓ દેશી જાતી જેટલા ગુણવત્તાવાળા નહીં હોય.
આયુર્વેદિક ગુણો અને આરોગ્ય લાભ આયુર્વેદ નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર દેશી આમળા નીચે મુજબના ફાયદા આપે છે: વિટામિન ‘સી’ અને એન્ટિઑક્સિડન્ટ્સથી સમૃદ્ધ હોવા કારણે શરીરને ઓક્સિડેટીવ સ્ટ્રેસ અને મોસમી બીમારીઓથી બચાવવામાં મદદ કરે છે. ફાઇબર ભરપૂર હોવાથી પાચનક્રિયા સુધારે છે અને કબજિયાત જેવી સમસ્યામાં ઉપયોગી છે. બ્લડ સુગર અને બોડી ફેટને કાબૂમાં રાખવામાં મદદરૂપ હોવાની ચર્ચા કરવામાં આવી છે. કોલેસ્ટ્રોલ ઘટાડવામાં સહાય કરીને હૃદયને લાભ થાય છે એમ કહી શકાય છે. ત્વચામાં કોલેજનનું પ્રમાણ વધારી ચહેરા પર કુદરતી ચમક લાવવામાં મદદરૂપ હોય છે. આમળાનું પોષણ આયર્નની શોષણક્ષમતા વધારી વાળને મજબૂત બનાવવામાં સહાયરૂપ થવા હોવાનું કહેવામાં આવ્યું છે.
ખરીદી વિશેની સલાહ નિષ્ણાતો સૂચવે છે કે બજારમાં ખરીદી કરતી વખતે શક્ય હોય તો અસલી દેશી આમળાને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ. જો દેશી આમળા ઉપલબ્ધ ન હોય તો સંપૂર્ણ રીતે ટાળવાના બદલે હાઇબ્રીડ આમળા લઈ લેવાં તે સારી વ્યવહારિક સલાહ માનવામાં આવી છે.