ભારતમાં તાંબાના ભાવોમાં હંમણાં જ ઉછાળો નોંધાયો છે, જેમાં ઓગસ્ટમાં MCX પર તાંબાનો ભાવ આશરે 1,400 રૂપિયા પ્રતિ કિલોગ્રામ સુધી પહોંચ્યો. તાંબા ઘણી ઇલેક્ટ્રિકલ અને ઇલેક્ટ્રોનિક વસ્તુઓમાં સારીલા માત્રામાં ઉપયોગી હોવાથી આ ઉછાળાનો સીધો અસર એવી વસ્તુઓની ઉત્પાદન કિંમત પર પડી શકે છે જેનામાં એસી, ફ્રિજ, પંખા અને ગીઝર શામેલ છે. વૈશ્વિક માંગમાં વધારો અને સપ્લાયની મર્યાદા આ કિંમતો વધવાની મુખ્ય وجہ તરીકે જોવામાં આવી રહી છે.
તાંબાની કિંમતે ზრდાના મુખ્ય કારણો
તાંબા વીજચલકતા માટે શ્રેષ્ઠ સુચાલક માનવામાં આવે છે અને વીજતાર, ટ્રાન્સફોર્મર, મોટર, ઇલેક્ટ્રિક વાહન અને અન્ય ઉપકરણોમાં મોટાપાયે ઉપયોગ થાય છે. રિપોર્ટ મુજબ તાંબાના ભાવ વધવા પાછળના મુખ્ય કારણો નીચે મુજબ છે:
- નવી તાંબાની ખાણો શરૂ કરવા માટે લાંબો સમય લાગતો હોય છે.
- ઇલેક્ટ્રિક વાહનો અને નવિનીકૃત ઊર્જા (રિન્યૂએબલ એનર્જી)ના વધતા ઉપયોગને કારણે તાંબાની માંગ ઝડપી વધી રહી છે.
- AI ડેટા સેન્ટર્સ અને નવી વીજ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે પણ તાંબાની ખपत વધતી જ રહી છે.
MCX પર તાજેતરની સ્થિતિ
માહિતી અનુસાર ઓગસ્ટ મહિનામાં MCX પર તાંબાનો ભાવ પ્રતિકિલો그램 આશરે 1,400 રૂપિયા સુધી પહોંચ્યો હતો, જે બજારની તાજી હલચલ અને ખાસ કરીને માંગ-સપ્લાય સંયોજનની અસર દર્શાવે છે.
ભારતમાં તાંબાની માંગની વૃદ્ધિ
ઇન્ટરનેશનલ કૉપર એસોસિયેશન ઈન્ડિયા અનુસાર ભારતમાં વિત્ત વર્ષ 2025 દરમિયાન તાંબાની માંગ વર્ષેના આધારે 9.3% વધીને લગભગ 1.878 મિલિયન ટન સુધી પહોંચી છે. સોલાર, વિન્ડ એનર્જી, ઇલેક્ટ્રિક વાહન અને બેટરી સ્ટોરેજ જેવા ક્ષેત્રોમાં તાંબાની માંગમાં વિશેષ વૃદ્ધિ જોવા મળી રહી છે.
કયા ઉપકરણો પર ખર્ચ વધવાના અસરો જોઈ શકાય?
તાંબા ઘણી ઇલેક્ટ્રિકલ વસ્તુઓમાં મહત્વપૂર્ણ ઘટક છે. જો તાંਬાની કિંમતે લાંબો સમય વધ રહે તો કંપનીઓના ઉત્પાદન ખર્ચમાં વધારો થઈ શકે છે અને આ મહેંગાઈ નીચે મુજબની વસ્તુઓ પર દેખાઇ શકે છે:
- એસી અને રેફ્રિજરેટર
- પંખા અને ગીઝર
- ઇલેક્ટ્રિક મોટર
- બિજળીના તાર અને કેબલ
- ટ્રાન્સફોર્મર અને અન્ય ઇલેક્ટ્રિકલ ઉપકરણ
સારાંશરૂપે, તાંબાની કીમતોમાં ચાલુ ઉછાળાની પાછળ વૈશ્વિક માંગ-સપ્લાય તણાવ મુખ્ય કારણ છે અને તે વિદ્યુત ઉપકરણો અને ઈલેક્ટ્રોનિક્સ ઉત્પાદનોના ખર્ચ પર દબાણ બનાવી શકે છે.