યુક્રેન યુદ્ધમાં પાકિસ્તાની 155mm ગોળાઓની ખામી
યુક્રેન-રશિયા યુદ્ધ દરમિયાન ત્રીજા દેશો દ્વારા યુક્રેન સુધી પહોંચાડવામાં આવેલા પાકિસ્તાનમાં બનાવવામાં આવેલી 155mm તોપગોળાઓની ગુણવત્તા અંગે ગંભીર પ્રશ્નો ઊભા થયા છે. યુક્રેનની સેનાના કમાન્ડરો એ ઉંચા અધિકારીઓને લેખિત ફરિયાદોમાં પાકિસ્તાની ગોળાઓના વજનની અસમાનતા અને તેના દૂષ્પરિણામો અંગે ચેતવણી આપી છે.
વજનની અસમાનતા અને તંત્રિય અસર યુક્રેનના કમાન્ડરો અનુસાર યુરોપિયન સ્તરના 155mm ગોળાઓ સામાન્ય રીતે દરેક ગોળાનું વજન 46 કિલોગ્રામ જેવું એકસરખું હોય છે, પરંતુ પાકિસ્તાનમાંથી આવેલા ગોળાઓમાં વજન 45.4 કિલોગ્રામથી લઈને 46.9 કિલોગ્રામ સુધીનો ફરે છે. એવી અસમાનતા ફાયરિંગ દરમિયાન તોપના ભાગોમાં અસમાન દબાણ ઉત્પન્ન કરતી હોવાનું કમાન્ડરોનો દાવો છે અને અહેવાલ મુજબ તેથી મઝલ બ્રેકોને નુકસાન થાય છે અને કેટલાક કેસમાં તોપની નળીઓ ફાટી ગયાના જોખમો રહયા છે.
યુક્રેની સૈનિકો અને સામાજિક મીડિયા પુરાવા યુક્રેની સેનાના કમાન્ડરો દ્વારા ઉચ્ચ અધિકારીઓને લખિત ફરિયાદ કરવામાં આવી છે અને તેમણે પાકિસ્તાની ગોળાનો ઉપયોગ કરવા અંગે સાવચેતી રાખવાની સુચના કરી છે. સપોર્ટ તરીકે યુક્રેનના સૈનિકો સોશિયલ મીડિયામાં પાકિસ્તાની ગોળાના ફોટા અને વીડિયોગ પણ પ્રસરી રહ્યા છે, જે આ સમસ્યાના દાવાઓને આગળ લાવે છે.
પુરવઠા માર્ગ અને પાકિસ્તાનની ઔપચારિક નિતી પાકિસ્તાન સરકાર સત્તાવાર રીતે યુક્રેનને હથિયારો આપવાનો સતત ઇનકાર કરતી આવી છે અને તેની પાછળનો કારણ તરીકે રશિયા સાથે તેના રાજદ્વારી અને આર્થિક સંબંધોને મહત્વ આપવાનું જણાવાયું છે. તેમ છતાં આંતરરાષ્ટ્રીય વિશ્લેષકો અને અહેવાલો અનુસાર પશ્ચિમી દેશોના દબાણ અથવા નાણાકીય પ્રોત્સાહન હેઠળ પાકિસ્તાન દ્વારા પરોક્ષ રીતે ગોળા ત્રીજા દેશો મારફતે યુક્રેન સુધી પહોંચાડવામાં આવ્યા હોવાનું જણાવ્યું જાય છે; અહેવાલોમાં પોલેન્ડ અને અન્ય યુરોપિયન દેશોના માર્ગોનો ઉલ્લેખ પણ જોવા મળે છે.
અંતે, ગોળાની ગુણવત્તાત્મક ખામીથી યુક્રેનની તોપખાને આર્થિક અને સૈન્ય નુકસાન ઉતપન્ન થયું છે. આ સંજોગોએ આંતરરાષ્ટ્રીય શસ્ત્ર બજારમાં પાકિસ્તાનની પ્રતિષ્ઠા પર અસર પાડી છે અને યુક્રેની સેનાએ પાકિસ્તાનમાં બનેલા ગોળાનો ઉપયોગ તાત્કાલિક મર્યાદિત કે બંધ કરવાની દિશામાં પગલું ભર્યું હોવાનું અહેવાલોમાં દર્શાવાયું છે. જેમ કે અહેવાલો જણાવે છે, હવે પશ્ચિમી દેશો દ્વારા થર્ડ‑પાર્ટી સપ્લાય માટે જોવાતી પ્રણાલીઓમાં ગુણવત્તાની તપાસ અને પ્રમાણિતતા વધુ કડક કરીને જોવા રજૂઆત થાય તેવી જરૂરિયાત ઊભી થઈ છે.