ફૂડ વિભાગના રિપોર્ટ
અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનના ફૂડ વિભાગે 1 થી 16 નવેમ્બર વચ્ચે લેવામાં આવેલી તપાસની લેબોરેટરી રિપોર્ટ સામે આવી છે. આ તપાસ દરમિયાન કુલ 479 ખાદ્ય ધંધાકીય એકમોની તપાસ કરવામાં આવી હતી અને લેબોરેટરી માટે મોકલાયેલા 141 નમૂનાઓમાંથી 4 નમૂનાઓ સબસ્ટાન્ડર્ડ અથવા અનસેફ જાહેર થયા છે.
તપાસમાં કુલ 2,832 કિલોગ્રામ અને 322 લિટર જેટલા બિનઆરોગ્યપ્રદ ખાદ્યપદાર્થોનો નાશ કરાયો છે, અને નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનાર 148 એકમોને નોટિસ ફટકારી લેવામાં આવી છે. તપાસની વ્યાપકતા અને કાનૂની આધાર ફૂડ વિભાગે ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ એક્ટ-2006 હેઠળ મીઠાઇ, નમકીન, દૂધ તથા દૂધની બનાવટો, મુખવાસ, બેકરી પદાર્થો અને અન્ય આવડતા ખાદ્યપદાર્થોના નમૂનાઓ લેવા અને ચકાસવા કામગીરી કરી હતી.
લેબોરેટરીમાં મોકલાયેલા 141 નમૂનાઓમાંથી રિપોર્ટ અનુસાર 3 નમૂના સબસ્ટાન્ડર્ડ અને 1 નમૂનો અનસેફ જાહેર થયો છે. નમૂનાઓ કયા એકમોના રહ્યા અને પ્રકાર આંબાવાડીની વિવેક ચાઈના ટાઉન-લારીમાંથી લેવાયેલો લો ફેટ પનીરનો નમૂનો સબસ્ટાન્ડર્ડ ઠર્યો. માણેકચોકમાં પેટલ ચતુરભાઈ શીવરામ પાસેથી લેવાયેલો મીઠો માવો ગુણવત્તાની કસોટીમાં નિષ્ફળ રહ્યો. વટવાના શિવ શક્તિ ચવાણા એન્ડ સ્વીટ માર્ટમાંથી લેવામાં આવેલું મિક્ષ ચવાણું ગુણવત્તામાં નિષ્ફળ રહ્યું. કાલુપુરની એચ.એમ. વરખવાલા પ્રા.લી.માંથી લેવાયેલો સિલ્વર લીવ્સ (ચાંદીના વરખ) નો નમૂનો અનસેફ જાહેર થયો.
અન્ય પરીક્ષણો અને આર્થિક કાર્યવાહી તપાસ દરમિયાન ખાદ્યતેલની ગુણવત્તા ચકાસવા માટે 115 TPC ટેસ્ટ કરાયા હતાં. નિયમોના ઉલ્લંઘન બદલ વેપારીઓ પાસેથી કુલ 4.34 લાખ રૂપિયાનો વહીવટી ચાર્જ વસૂલવામાં આવ્યો છે. તેમજ જરૂરી કાર્યવાહી હેઠળ બિનઆરોગ્યપ્રદ ખાદ્યપદાર્થોની નાશની કાર્યવાહી કરવામાં આવી અને આગળની તપાસ માટે કેટલીક પ્રાથમિક કાર્યવાહી પણ હાથ ધરાઇ છે.
ભ્રામક વેચાણ અંગે વૉર્નિંગ અને વેપારીઓ માટે સૂચનાઓ ફૂડ વિભાગે હોટલ, રેસ્ટોરાં, આઇસ્ક્રીમ પાર્લર, બેકરી, મીઠાઈની દુકાનો અને કેટરર્સને ખાદ્યપદાર્થની સાચી ઓળખ બતાવવા અને ઉત્પાદકનું મૂળ લેબલ અને ખરીદીનું બિલ ઉપલબ્ધ રાખવા સૂચના આપી છે. તંત્રે ભ્રામક પ્રેકટિસો સામે ખાસ ચેતવણી આપી છે, જેમાં આઇસ્ક્રીમના નામે વનસ્પતિ ચરબીવાળું ફ્રોઝન ડેઝર્ટ સર્વ કરવું, ચીઝના નામે વનસ્પતિ ચરબી આધારિત વિકલ્પ આપવું, બટરના નામે વનસ્પતિ ચરબી આધારિત સ્પ્રેડ પીરસવું અને લુઝ ઘીના નામે વેજીટેબલ ફેટ આપવાનું વગેરેનો સમાવેશ છે.
અખાદ્ય ભેળસેળ જેવી મુદ્દાઓ પર પણ ચેતવણી આપવામાં આવી છે — જેમ કે મધમાં ખાંડની ચાસણી, કેસરના નામે રંગેલા વનસ્પતિ રેસા, ચાંદીના વરખની સ્થાને એલ્યુમિનિયમ પતલ અને કાળા મરીમાં સૂકવાયેલા પપૈયાના બીજ જેવા ભ્રમણક્ષમ પ્રવૃત્તિઓથી ગ્રાહકો સાવચેત રહેવા કહેવામાં આવ્યા છે. આગામી કાર્યવાહી અને ગ્રાહકો માટે માર્ગદર્શન ફૂડ વિભાગ જણાવે છે કે આગળની તપાસ દરમિયાન વેચાણ માટે દર્શાવવામાં આવેલા નામની સરખામણી મૂળ લેબલ અને ખરીદીના બિલ સાથે કરવામાં આવશે.
નિયમોનું ઉલ્લંઘન, ભ્રામક રીતે ખાદ્યપદાર્થ વેચાણ અથવા લાયસન્સ વિના ધંધો કરનાર એકમો માટે FSSAI અને GPMC એક્ટ હેઠળ કાર્યવાહી કરવામાં આવી શકે છે. જરૂરી મુજબ એકમ સીલ કરવાના અને ફૂડ લાયસન્સ સસ્પેન્ડ કરવા સુધીનાં પગલાં લેવામાં આવી શકે છે. તહેવાર પછી રિપોર્ટ પ્રકાશિત થવાને લઇને ઉઠેલા પ્રશ્નો તહેવારોના દિવસોમાં મોટા પાયે મીઠાઈ અને ફરસાણ ખરીદવા અને સેવન કરવા સામે રિપોર્ટ તહેવાર પૂર્ણ થયા પછી જાહેર થતાં ગ્રાહકોમાં પ્રશ્નો ઉઠ્યા છે કે તહેવાર દરમિયાન ખાતાં સમયે કેટલાક અખાદ્ય અથવા ભ્રામક ઉત્પાદનો સેવાયા તો તેની કામગીરી અને નુકશાનની ભરપાઈ કેવી રીતે કરવામાં આવશે. તંત્રના આગળની સ્પષ્ટતા માટે અધિકારીઓ પાસે પૂછપરછ કરવામાં આવી રહી છે.