ECMWFનું અનુમાન
યુરોપિયન કેન્દ્રિય લાંબા ગાળાના હવામાન મોડેલ (ECMWF) અનુસાર સપ્ટેમ્બર અને ઓક્ટોબરમાં ગુજરાતમાં વરસાદ સામાન્ય કરતાં ઓછો રહેવાની શક્યતા છે. મોડેલમાં જમ્મુ-કશ્મીર, દક્ષિણ તામિલનાડુ, કેરળ અને ઉત્તર પૂર્વ ભારતમાં વરસાદ સામાન્ય રહેવાની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી છે.
IMDનું અનુમાન
IMD અને 2026ના ચોમાસાની સ્થિતિ મુજબ, ભારતીય હવામાન વિભાગે જૂનથી સપ્ટેમ્બરના ચોમાસાની સીઝન માટે સમગ્ર દેશમાં વરસાદ સામાન્યના અંદાજે 90 ટકા જેટલો રહી શકે છે તેવું અનુમાન આપ્યું હતું. વર્ષ 2026નું ચોમાસું પહેલેથી જ નબળું ચાલતું દર્શાવવામાં આવ્યું છે.
વરસાદની અસર
સપ્ટેમ્બરનો મહિનો ચોમાસાનો અંતિમ મહિનો ગણાતો હોય છે અને આ મહિના દરમિયાન ઓછો વરસાદ પડે તો ખેતરને લાગતી ભેજ ક્ષમતા ઘટી શકે છે અને જળાશયો ભરા નહીં. ગ્લોબલ વોર્મિંગ અને ક્લાઈમેટ ચેન્જના કારણે છેલ્લા 25 વર્ષમાં સપ્ટેમ્બર-ઓક્ટોબરના વરસાદના પેટર્નમાં ફેરફાર જોવા મળ્યા છે.
ગુજરાતના ડેમો
ગુજરાતના કુલ 207 મુખ્ય ડેમોમાં 18,789.42 MCM પાણીનું સંગ્રહ છે, જે એકંદરે 74.39 % ભરાયેલા છે. દક્ષિણ ગુજરાતમાં 78.03%, મધ્ય ગુજરાતમાં 64.49%, ઉત્તર ગુજરાતમાં 43.87% અને સૌરાષ્ટ્રમાં 51.01% ડેમ ભરાયેલા છે. કચ્છ ઝોનમાં માત્ર 24.50% જ ભરાયેલા છે.
આ આંકડાઓથી સ્પષ્ટ થાય છે કે રાજ્યમાં ઝોન આધારિત જળસંચયમાં મહત્વનો તફાવત છે અને ખાસ કરીને કચ્છ ઝોનની સ્થિતિ ચિંતાજનક છે.