દેવ દિવાળી પર 5 દીવાનો નિયમ: 24 નવેમ્બર 2026 — મંદિરે તો બધા જશે, પણ ઘરની આ 1 જગ્યાએ દીવો મૂક્તાં ન ભૂલતા!

દેવ દિવાળી પર 5 દીવાનો નિયમ

દેવ દિવાળી કારતક માસની પૂર્ણિમા (પૂનમ) પર ઉજવવામાં આવે છે અને આ વર્ષે તે 24 નવેમ્બર 2026, મંગળવારે આવે છે. માન્યતા પ્રમાણે આ રાત્રે દેવતાઓ ધરતી પર ઊતરીને દીવા પ્રગટાવે છે અને કાશીમાં ત્રિપુરાસુરને હરાવ્યાની ખુશીમાં ત્યાં દીવા પ્રગટાવવાની પરંપરા શરૂ થઈ હતી. તેવાને કારણે લોકો ઘરમાં પણ દીપદાન કરવાની પરંપરા અનુસરે છે.

દેવ દિવાળીની ધાર્મિક મહત્વતા દેવ દિવાળીને ‘દેવોની દિવાળી’ તરીકે ગણવામાં આવે છે. કહેવાય છે કે જ્યારે દેવતાઓ ધરતી પર ઉતરે છે ત્યારે ભગવાન વિશ્વનાથ અને મા ગંગાની વિશેષ પૂજા અને આરતીની પ્રથા હોય છે. આ દિવસે લોકો પવિત્ર નદીઓમાં સ્નાન કરીને વિધિવત્ પૂજા-અર્ચના કર્યા બાદ દીપદાનની પરંપરા અનુસરે છે.

પંચદિવાનો નિયમ

ઘરમાં ઓછામાં ઓછા 5 દીવા પરંપરાથી મનાય છે કે દેવ દિવાળી રાત્રે ઘરમાં ઓછામાં ઓછા 5 દીવા પ્રગટાવવા જોઈએ. સૂત્રો મુજબ દીવા પ્રગટાવવાની ક્રમવાર જગ્યા નીચે મુજબ માનવામાં આવે છે:

  • મુખ્ય દરવાજા: મુખ્ય દરવાજાની બંને બાજુ 2 દીવા પ્રગટાવવા.
  • તુલસી અને પૂજાઘર: તુલસીજી પાસે અને પૂજાઘરમાં કુલ 2 ઘીના દીવા પ્રગટાવવા.
  • પાંચમો દીવો: ઘરના પાણી પીવાની જગ્યાએ અથવા પાણીની જગ્યાએ 1 દીવો રાખવાનો રિવાજ.
  • અન્ય વ્યાજબી પ્રથા: ઘરની નજીક પીપળાનું ઝાડ હોય તો ત્યાં પણ એક દીવો પ્રગટાવવાનો રિવાજ છે.

કાશી સાથે સંકળાયેલ માન્યતાઓ આ પરંપણાને કાશીના ઘાટો સાથે પણ જોડવામાં આવે છે. કાશીના 84 ઘાટોને 84 લાખ યોનિઓનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે અને કાશીના ઘાટો ગંગા કિનારે લગભગ 7 કિલોમીટર સુધી ફેલાયેલા હોય તેવું કહેવામાં આવે છે.