BRICS માટે પુતિનની સુરક્ષા
BRICS સમિટ જેવા ઉચ્ચસ્તરીય આંતરરાષ્ટ્રીય કાર્યક્રમોને લઈને રશિયા રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનની સુરક્ષા ફરી ચર્ચાનો વિષય બની છે. જાહેર કાર્યક્રમ હોય કે વિદેશી પ્રવાસ, તેમની આસપાસ દેખાતા સુરક્ષાકર્મીઓ સમગ્ર સુરક્ષાવ્યવસ્થાનો માત્ર એક ભાગ હોય છે અને સુરક્ષા બહુસ્તરીય રીતે ગોઠવાયેલી હોય છે.
FSO અને SBPની ભૂમિકા
FSO અને SBPની જવાબદારી રશિયાની ફેડરલ પ્રોટેક્ટિવ સર્વિસ (FSO) પર રાજ્યના ટોચના નેતાઓ અને મહત્વપૂર્ણ સરકારી સ્થળોની સુરક્ષા માટે મુખ્ય જવાબદારી હોય છે. રાષ્ટ્રપતિની સુરક્ષા માટે કાર્યરત પ્રેસિડેન્ટિયલ સિક્યુરિટી સર્વિસ (SBP) FSOના માળખા હેઠળ આવે છે. સત્તાવાર માહિતિ અનુસાર રાજ્ય સુરક્ષા વ્યવસ્થાનો મુખ્ય હેતુ દેશના નેતાઓ અને સુરક્ષિત સરકારી સ્થળોની સલામતી સુનિશ્ચિત કરવાનો છે.
ઇતિહાસ અને ગોઠવણી સોવિયેત સમયગાળાની રાજ્ય સુરક્ષા વ્યવસ્થાથી લઈને આધુનિક FSO સુધી આ તંત્રનો ઐતિહાસિક વિકાસ થયો છે. જાહેર અહેવાલ મુજબ 1996માં રાષ્ટ્રપતિ સુરક્ષા સેવાને FSO સાથે જોડવામાં આવી હતી. આથી પુતિનની સુરક્ષાને માત્ર થોડા બોડીગાર્ડની હાજરી તરીકે જોવું યોગ્ય નથી; તેમાં વ્યક્તિગત સુરક્ષા, સ્થળની સુરક્ષા, માર્ગ વ્યવસ્થા અને સંચાર સુરક્ષા જેવા અલગ-અલગ સ્તરો સામેલ હોય છે.
યજમાન દેશ સાથે સમન્વય
યજમાન દેશ સાથે સમન્વય અને જાહેર મર્યાદાઓ પુતિનની વિદેશી મુલાકાત દરમિયાન રશિયન સુરક્ષા તંત્ર યજમાન દેશની સુરક્ષા એજન્સીઓ સાથે સમન્વય કરે છે. જાહેર અહેવાલોમાં સિદ્ધાંતોરૂપે બહુસ્તરીય વ્યવસ્થાનો ઉલ્લેખ છે, જેમાં નજીકના સુરક્ષા અધિકારીઓ ઉપરાંત સ્થળ અને આસપાસના વિસ્તારો પર નજર રાખનારી ટીમો સામેલ હોવાનો દાવો થાય છે. તેમ છતાં ચોક્કસ તૈનાતી, સંખ્યા અથવા ઓપરેશનલ પદ્ધતિ જેવી વિગત સામાન્ય રીતે જાહેર કરવામાં આવતી નથી.
ખોરાક અને સંચાર સુરક્ષા
ખોરાક અને સંચાર સંબંધિત પ્રોટોકોલ આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયા અહેવાલો અનુસાર રાષ્ટ્રપતિ માટે તૈયાર કરવામાં આવતા ખોરાક અને પીણાં અંગે કડક પ્રોટોકોલ વાપરવામાં આવે છે; હેતુ ભૌતિક હુમલો તેમજ ખોરાક અથવા અન્ય માધ્યમથી ઝેરના જોખમને ઘટાડવાનો હોય છે. પણ આવા પ્રોટોકોલની ચોક્કસ વિગતો જાહેર ક્ષેત્રમાં મર્યાદિત છે અને દરેક દાવાની સત્તાવાર રીતે પુષ્ટિ મળતી નથી.
સંચાર સુરક્ષાના મુદ્દે પુતિને 2020માં TASS સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું હતું કે તેઓ સામાન્ય આધુનિક ગેજેટ્સની જગ્યાએ ખાસ સંચાર વ્યવસ્થાને પ્રાધાન્ય આપે છે. ક્રેમલિનના પ્રવક્તા દિમિત્રી પેસ્કોવે પણ અલગ પ્રસંગોએ જણાવ્યું છે કે પુતિન સામાન્ય જાહેર મેસેજિંગ એપ્સનો ઉપયોગ કરતા નથી અને સંવેદનશીલ સંદેશાવ્યવહાર માટે નિયંત્રિત અને સુરક્ષિત માધ્યમોને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવે છે.
મીડિયા દાવા અને યથાર્થતા સોશિયલ મીડિયા અને કેટલાક મીડિયા રિપોર્ટોમાં બુલેટપ્રૂફ બ્રીફકેસ અથવા સ્નાઇપર્સ જેવા વિશેષ સાધનો વિશે ચર્ચા થાય છે, પરંતુ આવા દરેક દાવાની સ્વતંત્ર અથવા સત્તાવાર પુષ્ટિ સામાન્ય રીતે ઉપલબ્ધ નથી. વાસ્તવિકતા એ છે કે રાષ્ટ્રપતિ માટે રાજ્ય દ્વારા ઉચ્ચ સ્તરની સુરક્ષા વ્યવસ્થા કાર્યરત છે અને BRICS સમિટ જેવા કાર્યક્રમોમાં આ પ્રકારની સુરક્ષા વધુ વ્યાપક અને સંકલિત બને છે, જેમાં ઘણા સ્તરો અને વિવિધ એજન્સીઓ શેર દ્વારા જવાબદારી વહન કરવામાં આવે છે.