BRICS સમિટ 2026માં ભારતની રૂપરેખા
નવી દિલ્હી: 2026 માં આયોજિત ૧૮મી BRICS સમિટના ભાગરૂપે યોજાયેલા ‘બ્રિક્સ બિઝનેસ ફોરમ’માં ભારતે વૈશ્વિક વેપાર, આર્થિક સહયોગ અને પુરવઠા શૃંખલા (સપ્લાય ચેઇન) ને વધુ મજબૂત બનાવવા માટે એક સ્પષ્ટ અને દૂરગામી રૂપરેખા રજૂ કરી. વર્તમાન વૈશ્વિક માહોલમાં ટેરિફ સંબંધિત ધમકીઓ અને આર્થિક અનિશ્ચિતતા વચ્ચે ભારતના પગલાને વૈશ્વિક પડકારોનો સામનો કરવા માટે એક વ્યૂહાત્મક પગલું ગણવામાં આવી રહ્યું છે.
બ્રિક્સ બિઝનેસ ફોરમમાં રજૂઆત ફોરમમાં રજૂ થયેલી રૂપરેખામાં સભ્ય દેશો વચ્ચે પરસ્પર સહયોગ વધારીને વૈશ્વિક વેપારમાં સ્થિરતા લાવવી અને સાધનસામગ્રીના અસરકારક પરિવહન માટે અવરોધો દૂર કરવાનો ઉદેશ્ય દર્શાવવામાં આવ્યો. દસ્તાવેજમાં જણાવ્યું છે કે માત્ર ટેરિફ ઘટાડો પૂરતો નથી અને સરહદ પારના વેપારને સરળ બનાવવા માટે બિન-ટેરિફ અવરોધો દૂર કરવાની જરૂર છે.
પિયુષ ગોયલના મુખ્ય મુદ્દા
કેન્દ્રીય વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી પિયુષ ગોયલે ફોરમમાં કહ્યું કે બ્રિક્સ દેશોએ પરસ્પર વેપાર વધારવા માટે પોતાની બજારો એકબીજા માટે ખોલવા પડશે. તેઓએ જણાવ્યુ́ કે માત્ર ટેરિફ ઓછા કરવાને લઇને પૂરતું પરિણામ મળતું નથી, તેથી બિન-ટેરિફ અવરોધો દૂર કરવા અને કસ્ટમ્સ ક્લિયરન્સની પ્રક્રિયાને ઝડપી બનાવવા માટે તેમજ નિયમનકારી પ્રક્રિયાઓને સુવ્યવસ્થિત કરવાની જરૂરીયાત છે.
ગોયલે યાદ અપાવ્યું કે બ્રિક્સ દેશો વૈશ્વિક વસ્તીના અડધા ભાગ અને વૈશ્વિક જીડીપીના આશરે ૪૦ ટકા હિસ્સાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. તેમણે ઉલ્લેખ કર્યો કે ભારત એન્જિનિયરિંગ ગુડ્સ, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ફાર્માસ્યુટિકલ્સ ક્ષેત્રે ‘વિશ્વની ફાર્મસી’ તરીકે વૈશ્વિક સ્તરે એક વિશ્વાસપાત્ર સપ્લાયર તરીકે ઉભરી આવ્યું છે.
વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરના નિવેદન
વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે સંબોધનમાં કહ્યું કે આ વર્ષે બ્રિક્સ સંસ્થાકીય સહયોગના ૨૦ વર્ષ પૂર્ણ થઇ રહ્યા છે અને આ એક ઐતિહાસિક સીમાચિહ્ન છે. તેમણે કહ્યું કે છેલ્લા બે દાયકામાં બ્રિક્સની કાર્યસૂચિ અને સહયોગ પદ્ધતિઓમાં નોંધપાત્ર પરિવર્તન આવ્યું છે. જયશંકરે વર્તમાન વૈશ્વિક પરિસ્થિતિ ભૂ-રાજકીય તણાવ અને આબોહવાકીય પડકારોથી ઘેરાયેલી હોવાનું જણાવ્યું અને જણાવ્યું કે આવી પરિસ્થિતિમાં દેશોએ સમયસર પ્રતિક્રિયા આપી પરસ્પર સહયોગ વધારવો જરૂરી છે.
તેમણે ડિજિટલાઇઝેશન અને અદ્યતન ટેકનોલોજી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને આર્થિક પ્રગતિ અને ઉત્પાદકતા માટે નવી તકો ખોલવાની વાત કરી. ભારતનું વ્યૂહાત્મક નેતૃત્વ દિલ્હી સમિટમાં ભારતનો સંદેશ સ્પષ્ટ રહ્યો કે સભ્ય દેશોએ સંરક્ષણવાદી નીતિઓથી ઉપર ઉઠીને મજબૂત, સ્થિતિસ્થાપક અને વૈવિધ્યસભર પુરવઠા શૃંખલા તૈયાર કરવા માટે સહકાર વધારવો જોઈએ.
એવી એકીકરણ પ્રવૃત્તિ માત્ર બ્રિક્સ દેશોની આંતરિક ક્ષમતાઓને મજબૂત બનવામાં જ નહીં, પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે આર્થિક દબાણ અને વેપાર અવરોધો સામે મજબૂતીથી ઊભા રહેવામાં પણ મદદરૂપ થશે.