દુનિયાભરમાં ખાંડનો સંકટ
ભારત અને સમગ્ર વિશ્વમાં તહેવારોની મોસમ શરૂ થવાના પહેલા ખાદ્ય પદાર્થો પર દબાણ વધતું જાય છે કારણ કે ખાંડનો સંકટ જોવા મળી રહ્યો છે. ખાંડની કિંમતો તેજીથી વધતી રહી છે. નિષ્ણાતો કહે છે કે ઇથેનોલની અસરને સીધો કારણ નથી માની શકાય, છતાં ખાંડની અછત જોવા મળી રહી છે અને ખાંડ નિકાસ કરતા કેટલાક દેશ હવે આયાત તરફ વળી રહ્યા છે.
મુખ્ય કારણોમાં બ્રાઝિલમાં શેરડીના ઇથેનોલ માટે વલણ અને વૈશ્વિક હવામાન બદલાવનો સામેલ છે, જેના કારણે આ સિઝનમાં પુરવઠામાં તંગી પડી રહી છે. ભારતમાં ઉત્પાદન અને હાલનો અંદાજ શેરડીના પાકને રોગોથી અસર પહોંચી છે. પહેલાંના આશરે 343 LMTના પ્રારંભિક અંદાજની તુલનામાં આ સીઝનમાં ખાંડનું ઉત્પાદન આશરે 306 LMT રહેવાની ધારણા છે.
શેરડીના પાક પર રેડ રોટ અને ટોપ બોરર રોગનો પ્રભાવ નોંધાયો છે, સાથે અકાળ અને વધારે વરસાદથી પાણી ભરાઈ જવાથી પાકને નુકસાન થયું છે. નિષ્ણાતો કહે છે કે અપેક્ષા કરતાં ઓછું ઉત્પાદન હોવા છતાં ઓક્ટોબરમાં નવી પિલાણ સીઝન શરૂ થાય ત્યાં સુધી સ્થાનિક માંગ પહોંચી વળવા માટે પૂરતો ભંડાર હાજર છે.
વૈશ્વિક ખાંડની કિમતો અને પુરવઠાની અછત ખાંડના ભાવમાં વૃદ્ધિ ફક્ત ભારત સુધી મર્યાદિત નથી; સંકટ વૈશ્વિક સ્તરે દેખાઈ રહ્યો છે. યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ફોરેન એગ્રીકલ્ચરલ સર્વિસના ડેટા મુજબ બ્રાઝિલ વિશ્વની શેરડીનો આશરે 24% ઉત્પન્ન કરે છે, જ્યારે ભારતનું યોગદાન 16% છે અને થાઇલેન્ડનું 6% છે.
બ્રાઝિલમાં ઇથેનોલ તરફ વલન અને તેની અસર બ્રાઝિલમાં ખેડૂતોની કેટલીક હિસ્સા શેરડી ઇથેનોલ માટે વાળી રહી છે, જેના કારણે ખાંડના ઉત્પન્નમાં ઘટાડો થયો છે. બ્રાઝિલની રાષ્ટ્રીય સપ્લાય કંપની કોનાબ અનુસાર ખાંડના ઉત્પાદનમાં આશરે 3%નું ઘટાડો થવાની ધારણા છે, અને તેને અનુસંધાને આ વર્ષે બ્રાઝિલમાં ખાંડનું ઉત્પાદન આશરે 43 મિલિયન ટન ઓછું રહેવાનો અંદાજ લગાવવામાં આવ્યો છે.
ક્રૂડ ઓઇલના ઊંચા ભાવ તરફેણી હોવાથી ખેડૂતો ઇથેનોલ પર વળવાનું વધુ પસંદ કરી રહ્યા છે. બ્રાઝિલે જુલાઈના અંતમાં ફરજિયાત ઇથેનોલ મિશ્રણ દરને 32% સુધી વધારો કર્યો છે, જે તેના પહેલાં એક મહિના પહેલા 30% અને એક વર્ષ પહેલા 27% હતું, અને આથી ખાંડની ઉપલબ્ધીમાં વધુ ઘટાડોની શક્યતા ઊભી થઈ શકે છે.
હવામાનનું પ્રભાવ અને અલ નીનો વેલોર ઇન્ટરનેશનલના અહેવાલ મુજબ સક્રિય અલ નીનો ખાંડ ઉત્પાદક પ્રદેશો પર નકારાત્મક અસર પાડે છે. અલ નીનોના કારણે વિલંબિત વરસાદ અને વધતા તાપમાનથી મધ્ય અને દક્ષિણ બ્રાઝિલમાં શેરડીના ઉત્પાદન પર અસર પડી છે. હવામાન પરિવર્તન ભારત અને થાઇલેન્ડ જેવા ઉત્પાદક પ્રદેશોને પણ પ્રભાવે છે અને થાઇલેન્ડ પર આવતા અઠવાડિયાથી હવામાનની નકારાત્મક અસર થવાની ધારણા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
મુખ્ય કારણો અને પુરવઠા પર અસર અપેક્ષા કરતાં ઓછી ખેતી અને પાક પર રોગનો પ્રભાવ, તહેવાર પહેલા સ્થાનિક માંગમાં વધારો, અકાળ અથવા વધુ વરસાદથી પાકને થયેલું નુકસાન, વૈશ્વિક સ્તરે પુરવઠાની તંગી અને ઉદ્યોગના કેટલાક ક્ષેત્રોમાં સંગ્રહખોરી, બ્રાઝિલમાં શેરડીનું ઇથેનોલ માટે વલણ અને ફરજિયાત મિશ્રણ દરમાં વધારો આ તમામ પરિબળો મળીને વૈશ્વિક ખાંડ પુરવઠા શૃંખલામાં દબાણ ઉભું કરે છે અને આગળના સમયગાળામાં ખાંડની અછત અને કિંમતોમાં વધારાની શક્યતા વધારે છે.