વડોદરા પાલિકા: ઘનકચરા વ્યવસ્થાપનના નવા બાયલોઝ અને દંડની દરખાસ્ત મંજુર
વડોદરા પાલિકાની સામાન્ય સભામાં ઘન કચરા વ્યવસ્થાપનના નવા નિયમો 2026 અને સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ મુજબ સ્વચ્છ ભારત મિશન અર્બન, ગુજરાત દ્વારા તૈયાર કરાયેલા બાયલોઝની દરખાસ્ત પર ચર્ચા થઇ અને વોટિંગ બાદ બહુમતીથી તે મંજૂર કરવામાં આવી. બેઠકમાં કોંગ્રેસના કેટલાક કાઉન્સિલરોએ દંડની ઊંચી રકમ અને નાગરિકોમાં જાગૃતિના અભાવને કારણે ઘર્ષણ થઈ શકે તેવી આંશા વ્યક્ત કરી હતી.
મંજૂરી અને પ્રક્રિયા સામાન્ય સભામાં નવા ઘનકચરા વ્યવસ્થાપનના નિયમો 2026 તથા સુપ્રીમ કોર્ટની ગાઇડલાઈન અનુસાર તૈયાર થયેલા બાયલોઝની દરખાસ્ત રજૂ કરીને એકસાથે મંજૂરી આપી ગઇ. સભામાં આ બાબતે નોંધપાત્ર ચર્ચા ચાલી હતી અને અંતે બહુમતીથી દરખાસ્તને મંજુર કરવામાં આવી.
દંડની રકમ અને વર્ગીકરણ બાયલોઝ હેઠળ રહેણાંક વિસ્તારોમાં ભ્રષ્ટ રૂપરેખા પ્રમાણે પહેલા ભૂલ માટે રૂ.250, ત્યારબાદ રૂ.500 અને ત્રીજી વખત માટે રૂ.1000 દંડ ચૂકવવાં પડે તેવા પ્રાવધાન છે. કોમર્શિયલ ક્ષેત્ર માટે દંડની રકમ વધુ રાખવામાં આવી છે (પરિમાણ સ્પષ્ટ રીતે બાયલોઝમાં દર્શિત છે).
કોંગ્રેસની ચિંતાઓ કોંગ્રેસના કાઉન્સિલર આશિષ જોષીએ જણાવ્યું કે અગાઉના બોર્ડમાં નિરીક્ષણ માટે મ્યુનિસિપલ કમિશનર સહિત કેટલાક કાઉન્સિલરો ઇન્દોરના સ્વચ્છતા અભ્યાસ માટે ગયા હતા અને ત્યાંની મદદથી નાગરિકોને નિયમો અંગે સતત જાગૃત કરવામાં આવે છે. તેમણે જણાવ્યું કે નિયમ અમલમાં મૂકતા પહેલા વડોદરાવાસીઓને ભીના અને સૂકા કચરા અલગ રાખવાની ટેવ આપી ઝડપથી અમલ શરૂ કરવો જોઈએ નહીં, નહીં તો સેનેટરી ઇન્સ્પેક્ટરો, અધિકારીઓ, સામાન્ય નાગરિકો અને વેપારીઓ વચ્ચે રકઝક અને ઘર્ષણ સર્જાશે.
ઇન્દોર મોડેલ અને ખર્ચ સામાન્ય સભાની ચર્ચામાં ઇન્દોરના સ્વચ્છતા મોડેલનો ઉલ્લેખ આવ્યો. સભામાં જણાવ્યું હતું કે ઇન્દોરમાં કચરાનું કંપોસ્ટ કરનારાઓને 50% રાહત આપવામાં આવે છે અને ત્યાં લીલા બાયોગેસથી બસો ચલાવવામાં આવી રહી છે. બેઠકમાં જણાવાયું કે વડોદરામાં સ્વચ્છતાના વર્તમાન ખર્ચ માટે રોજ 40 લાખનું બિલ ચુકવવામાં આવે છે અને ઇન્દોરના અભ્યાસને આધારે અહીં ખરીદી કરવામાં આવેલી મશીનો અને નવી ગાડીઓનું યોગ્ય ઉપયોગ સુનિશ્ચિત કરવાના પ્રયાસ કરવાની જરૂર છે.
વર્કશોપ અને જાણકારી ડેપ્યુટી મ્યુનિસિપલ કમિશનરે જણાવ્યું કે બાયલોઝ વિશે જાણકારી આપવા માટે એફજીઆઈમાં વર્કશોપ આયોજિત કરવામાં આવ્યો હતો અને આ અંગેની માહિતી તમામ કોર્પોરેટરોને આપવામાં આવી હતી. જોકે કેટલાક કોર્પોરેટરોનું દાવો હતું કે પાલિકાએ એફજીઆઈમાં યોજાયેલા વર્કશોપની પૂરતી જાણકારી આપી ન હતી.
અન્ય મુદ્દા ચંદ્રકાંત શ્રીવાસ્તવે સુપ્રીમ કોર્ટના ફૂટપાથ સંબંધિત આદેશ અંગે પણ અમલ વિશે પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો. ભાજપના કાઉન્સિલર શ્રીરંગ આયરે વડોદરાના નાગરિકોને સ્વચ્છતા માટે સકારાત્મક જાણકારી આપતા વખાણ કર્યો અને શહેરના ઇતિહાસને સકારાત્મક રીતે લખાવવા અંગે ટિપ્પણી કરી. કોંગ્રેસની કોર્પોરેટર પુષ્પાબેન વાઘેલાએ જણાવ્યું કે અગાઉ રાજ્ય સરકારથી મળતાં કામોની સમજણ માટે પાલિકા દ્વારા પ્રેઝન્ટેશન આપવામાં આવતી હતી, પણ હાલમાં સંસાધનસમેટ MOUs પછી સામાન્ય સભાને જાણ કરવાની પ્રથા થાય છે જે તદ્દન ખોટી છે—એની પણ નારાજગી વ્યક્ત કરી હતી.