અલંગ શિપબ્રેકિંગ યાર્ડમાં ઝેરી પાવડર ફેલાયું
ભાવનગરના અલંગ શિપબ્રેકિંગ યાર્ડમાં બાંગ્લાદેશમાં પ્રવેશબંધ પામેલાનું જણાવાતું જહાજ અલંગ લવાયું હતું અને તેના સાથેથી આશરે 567 મેટ્રિક ટન જેટલો ઝેરી પેરેલાઈટ પાવડર દરિયાકાંઠે અને પાણીમાં ફેલાયેલો મળ્યો હોવાનું RTI દસ્તાવેજોમાં દર્શાવવામાં આવ્યું છે. આ માહિતી અનુસંધાનમાં Gujarat Pollution Control Board (GPCB)ની બેદરકારી સામે આક્ષેપ ઉઠ્યા છે.
ઘટનાની વિગત RTI અને પ્રાપ્ત દસ્તાવેજો મુજબ અલંગ શિપબ્રેકિંગ યાર્ડના પ્લોટ નંબર 88 (મેસર્સ આતમ મનોહર શિપ બ્રેકર્સ) વિસ્તારમાં તપાસ દરમિયાન પાવડર દરિયાકાંઠે અને પાણીમાં લગભગ 3 કિલોમીટર સુધી ફેલાયેલું જોવા મળ્યું હતું. તપાસ દરમિયાન ગ્લાસ વૂલ અને ઓઈલી વેસ્ટ પણ મળી આવ્યા હતા.
દસ્તાવેજોમાં જહાજની અંદર પેરેલાઈટ નામનો પાવડર હોવાનું અને તેનો જથ્થો 567 મેટ્રિક ટન દર્શાવવામાં આવ્યો છે. RTI દ્વારા આપવામાં આવેલી વિગતો અને પ્રફુલ મહેતાનો મંત્રીવચન બાવળાના સામાજિક કાર્યકર પ્રફુલ મહેતાએ RTI હેઠળ મેળવેલ વિગતોમાં જણાવ્યું છે કે અલંગ ખાતે આવ્યા એવો જહાજનું નામ RTI દસ્તાવેજોમાં પ્લેંગ એલ.એન.જી. તરીકે સમાવિષ્ટ છે; સૂત્રોમાં તેને ‘કોરિયન ફ્લેગ LNG યોગ’ તરીકે પણ ઉલ્લેખ મળી આવ્યો છે.
અનુસાર, બાંગ્લાદેશની શિપિંગ યાર્ડે જહાજને અંદર પાવડર હોવાની જાણ છે તેવી નોંધ સાથે પ્રવેશ આપ્યો ન હોઈ શકે તેવો સંકેત આપ્યો હતો. પ્રફુલ મહેતાની અરજી અને RTI દસ્તાવેજોમાં પાવડર વિશે જણાવાયું છે કે તેના સંપર્કમાં આવતા આંખમાં સ્ક્રેચ અને લાલાશ થઈ શકે છે અને લાંબા સમય સુધી નજીક રહેવાના કારણે ફેફસા તથા અન્ય ગંભીર સમસ્યાઓની શક્યતા વધી શકે છે.
આ મુદ્દાઓ RTI ફાઈલોમાં ઉપયોગ થયેલ શબ્દો મુજબ રજૂ કરવામાં આવ્યા છે. GPCBની કાર્યવાહી અને ખુલ્લા પ્રશ્નો SOP ના ભંગ સંબંધિત વાતને લીધે Gujarat Pollution Control Board એ જળ પ્રદૂષણ નિવારણ અધિનિયમની કલમ 33(A) હેઠળ નોટિસ આપીને કાર્યવાહી કરી હોવાનો RTI દર્શાવે છે. તેમ છતાં એ કહેવામાં આવ્યું છે કે અંદાજે 28 ટ્રક જેટલો આ ઝેરી કચરો ક્યાં મોકલાયો તે અંગે GPCB મૌન રહ્યું છે.
RTI દસ્તાવેજોમાં એ પણ દર્શાવવામાં આવ્યું છે કે તંત્ર દ્વારા સંપૂર્ણ તપાસ કર્યા વિના જ ભંગાર માટે મંજૂરી આપવાના પગલાં પર ચિંતાઓ વ્યક્ત કરવામાં આવી છે અને તે પર્યાવરણ અને માનવ આરોગ્ય માટે જોખમરૂપ બની શકે છે.