BRICS સમિટ દરમિયાન UAE ક્રાઉન પ્રિન્સની વાપસી વિશે દાવો
નવી દિલ્હી ખાતે 18મી BRICS સમિટ દરમિયાન UAEના અબુધાબી ક્રાઉન પ્રિન્સ શેખ ખાલિદ બિન મોહમ્મદ બિન જાયદ અલ નાહયાનની ભારતની મુલાકાત દરમ્યાન BRICS બેઠકમાંથી અધવચ્ચે UAE પરત ફર્યા હોવાના દાવા આવ્યા છે, પરંતુ ઉપલબ્ધ સત્તાવાર માહિતીથી આ દાવો પુષ્ટિ પામતો નથી.
શેખ ખાલિદ 11 સપ્ટેમ્બરે નવી દિલ્હી પહોંચ્યા અને 12 સપ્ટેમ્બરે BRICS સમિટની વિવિધ બેઠક અને ઉચ્ચસ્તરીય કાર્યક્રમોમાં સક્રિય રહ્યા હતા. અબુધાબી મીડિયા ઓફિસે જણાવ્યું કે તેઓ 12-13 સપ્ટેમ્બર માટે BRICS શિખર સંમેલનમાં UAE પ્રતિનિધિમંડળનું નેતૃત્વ કરવા આવ્યા હતા.
શેખ ખાલિદની મુલાકાતો અને રાજદ્વારી પ્રવૃત્તિ મૂળ અહેવાલો અનુસાર શેખ ખાલિદે 12 સપ્ટેમ્બરે ભારતાના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે હૈદરાબાદ હાઉસમાં મુલાકાત કરી હતી. તે દિવસે તેમણે ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાન અને રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન સાથે પણ અલગ-અલગ બેઠક કરી.
Gulf News અનુસાર, શેખ ખાલિદ અને ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ વચ્ચે પરસ્પર હિતના પ્રાદેશિક અને આંતરરાષ્ટ્રીય મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થઈ અને તણાવ ઘટાડવા, શાંતિ અને પ્રાદેશિક સ્થિરતા માટેના પ્રયાસોને સમર્થન આપવાની બાબતે ભાર મુકાયો હતો.
Economic Timesએ જણાવ્યું છે કે BRICS સાઈડલાઇન પરના આ સંવાદને બંને દેશો વચ્ચેના તાણાવાળા સંબંધો વચ્ચે મહત્વપૂર્ણ રાજદ્વારી ઘટનામાં ગણવામાં આવી રહી છે.
યમન અને લાલ સમુદ્ર વિસ્તારની સ્થિતિ અહેવાલો અનુસાર યમનમાં ઈરાન‑સમર્થિત હૂતી બળવાખોરોએ લાલ સમુદ્ર કિનારે ઝડપી પ્રગતિ કરી છે અને વ્યૂહાત્મક બંદર શહેર મોખા (Mocha) પર કબજો કર્યો હોવાનું હાજર અહેવાલો દર્શાવે છે.
ત્યાંથી તેઓ બાબ અલ‑મંદબ જળમાર્ગ તરફ આગળ વધ્યા અને પેરિમ એટલે કે મયૂન ટાપુ પર પણ નિયંત્રણ મેળવ્યું હોવાનું જણાવાયું છે. બાબ અલ‑મંદબ વૈશ્વિક વહન માટે મહત્વપૂર્ણ સમુદ્રી માર્ગ છે અને હૂતીઓના વિસ્તાર વધતા આ માર્ગ ઉપર જહાજોની અવરજવર અને વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇન અંગે ચિંતાઓ ઊભી થઇ છે.
હકીકતમાં, ઉપલબ્ધ અહેવાલો મુજબ હૂતીઓએ બાબ અલ‑મંદબ ના કેટલાક મહત્વના પોઝિશનો પર નિયંત્રણ મેળવ્યું છે, પરંતુ સમગ્ર આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદ્રી માર્ગને સંપૂર્ણપણે બંધ કરી દેશવામાં આવ્યો છે એવો દાવો હજી યોગ્ય રીતે સામે આવ્યો નથી.
હૂતી પક્ષે આંતરરાષ્ટ્રીય જહાજોને જોખમ નહીં હોવાનું જણાવ્યું છે, જ્યારે બજારો અને શિપિંગ કંપનીઓ સંભવિત જોખમોને કારણે સાવચેત છે.
BRICS મંચનું મહત્વ અને સમિટની નિષ્કર્ષને પ્રાથમિકતા BRICS સમિટમાં ઇરાન, UAE, રશિયા, ચીન અને ભારત જેવા દેશોનાં નેતાઓ એક જ મંચ પર હાજર રહ્યા છે અને અહિયા પશ્ચિમ એશિયાના વધતા સંકટ વચ્ચે સંવાદનું માધ્યમ બન્યું છે.
રોઇટર્સ મુજબ, BRICS ઘોષણામાં નાગરિકો અને નાગરિક માળખાના રક્ષણ, રાષ્ટ્રીય સાર્વભૌમત્વના સન્માન અને વૈશ્વિક વેપાર અને ઊર્જા પ્રવાહને સુરક્ષિત રાખવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂકાયો છે, અને આવી પરિસ્થિતિમાં UAE અને ઈરાનની ભાગીદારી ખાસ મહત્વ ધરાવે છે.
હાલની ઉપલબ્ધ જાણકારીઓના આધારે, શેખ ખાલિદ બિન મોહમ્મદ બિન જાયદ અલ નાહયાનની BRICS સમિટમાંથી અચાનક પરત ફરવાના અને તેનું કારણ હૂતી હુમલો હોવાનું દાવો સત્તાવાર રીતે પુષ્ટિ પામતો નથી. તેમ છતાં પશ્ચિમ એશિયાની સુરક્ષા અને ઊર્જા માર્ગોની સ્થિતિમાં થયેલી ગંભીર ફેરફારોના કારણે BRICSમાં થતા રાજદ્વારી ચર્ચાઓનું મહત્વ વધે છે.