ઈરાન હોર્મુઝમાં જહાજો પર પ્રતિબંધમાંથી મુક્તિ આપે છે
મિડલ-ઈસ્ટમાં વધતા તણાવ વચ્ચે ઈરાને હોર્મુઝમાંથી પસાર થતા જહાજો પર લાગતા પ્રતિબંધોમાંથી ચાર દેશોને મુક્તિ આપવાની જાહેરાત કરી છે. આ જાહેરાત ઈરાની સંસદના ઉપાધ્યક્ષ અમીર હયાત મુકદ્દમે દ્વારા કરવામાં આવી હતી. ઈરાનનો આ નિર્ણય ભારતીય શિપિંગ અને એનર્જી સપ્લાય પર રાહત લાવશે તેવી અપેક્ષા છે.
ઈરાની સંસદની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને વિદેશ નીતિ સમિતિના ઉપાધ્યક્ષ અમીર હયાત મુકદ્દમે એક ઇન્ટરવ્યુમાં જણાવ્યું કે, હાલમાં ભારત, ચીન, ઈરાક અને કતારને હોર્મુઝમાં ટ્રાન્ઝિટ પ્રતિબંધોમાંથી મુક્ત રાખવામાં આવ્યા છે. મુકદ્દમે કહ્યું કે આ દેશોના જહાજ હોર્મુઝમાંથી સ્વતંત્ર રીતે પસાર થઈ રહ્યા છે અને અમેરિકાની બાજુ પણ તેમને રોકતી નથી.
છૂટ આપવાના કારણો સ્થાનિક મિડિયાના રિપોર્ટ્સ અનુસાર, ભારતને છૂટ આપવા પાછળ ઈરાનને ભારત પાસેથી જીવનરક્ષક દવાઓની જરૂરિયાત એક મહત્વપૂર્ણ કારણ છે. કડક આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિબંધો અને તણાવના કારણે ઈરાને વૈશ્વિક બજારમાંથી દવાઓ મેળવવામાં મુશ્કેલી અનુભવવી પડી રહી છે અને ભારતીય ફાર્માસ્યુટિકલ ક્ષેત્ર ઈરાન માટે મહત્ત્વપૂર્ણ સપ્લાયર છે. માર્ગ ખુલ્લો રહેવા થી ઈરાનને ભારતમાંથી જરૂરી સામાન અને દવાઓ મેળવવામાં સહાય મળશે.
ચીનને છૂટ આપવાના પાછળનું કારણ રાજકીય સમર્થન મેળવવાનો હોવાની વ્યાખ્યા પણ રિપોર્ટમાં રજૂ કરવામાં આવી છે, કારણ કે ચીન ઈરાન માટે ઉર્જા અને વેપારમાં એક મોટો ભાગીદાર છે.
હોર્મુઝ ભારત માટે કેમ મહત્વનું છે?
હોર્મુઝ ફારસની ખાડી અને અરબ સાગર વચ્ચે આવેલો મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગ છે અને ભારત માટે એક મુખ્ય એનર્જી લાઇફલાઇન તરીકે માનવામાં આવે છે. કેન્દ્રીય પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયના આંકડા અનુસાર, 2026ના આ સંઘર્ષ પહેલાં ભારતની કાચા તેલની આયાતનો લગભગ 45 ટકા અને LPG આયાતનો આશરે 90 ટકા હિસ્સો આ જ માર્ગ દ્વારા પસાર થતો હતો. આ ઉપરાંત, ભારતની LNG સપ્લાયનો મોટો હિસ્સો, ખાસ કરીને કતાર અને UAEથી, આ જ માર્ગ મારફતે આવે છે.