જામનગરમાં હાથી જયમતીની સારવાર માટે એરલિફ્ટ
નાગાલેન્ડમાં પૂરના પાણીમાં તણાઈ ગયેલી 53 વર્ષીય હાથી જયમતિની ગંભીર ઈજાઓને જોતા તેને વધુ નિષ્ણાત સારવાર માટે ગુજરાતના જામનગરમાં આવેલ Vantara પાસે લઈ જવાનું નક્કી કરવામાં આવ્યું છે. જયમતિને બચાવવા બાદ સ્થાનિક સ્તરે પ્રાથમિક સારવાર મળતી રહી, પરંતુ તેની પર ગંભીર ઇજાઓ અને વયને કારણે લાંબી રોડ મુસાફરી જોખમભરી ગણાઈ. તેથી હવાઈ માર્ગે એરલિફ્ટ કરવામાં આવશે તેમ સમગ્ર વ્યવસ્થાનો નિર્ણય જોવા મળ્યો છે.
બચાવ અને પ્રાથમિક સારવાર જુલાઈના બીજા અઠવાડિયામાં નાગાલેન્ડમાં આવેલા પૂરમાં જયમતિ તણાઈ ગઈ હતી અને ભારે મુશ્કેલી પડશે ત્યારે સ્થાનિક લોકો અને સરકારી એજન્સીઓના પ્રયાસોથી તેને બચાવવામાં આવ્યો હતો. બચાવના તુરંત પછી સ્થાનિક સ્તરે તેને પેઇનકિલર, મલ્ટીવિટામિન અને અન્ય પ્રાથમિક સારવાર આપવામાં આવી હતી, પરંતુ સ્થિતિ ગંભીર હોવાને કારણે વધુ નિષ્ણાત સારવારની જરૂર પડે તે રીતે નિર્દેશ મળ્યો.
જયમતિની ઈજાઓ અને હાલત જયમતિના શરીર પર અનેક ગંભીર ઈજાઓ છે. તેના કપાળ, જમણા કાન, પેટ અને ડાબી જાંઘમાં ગંભીર ઇજા પહોંચી છે. તેના ગુપ્તાંગ પાસે એક ઊંડો ઘા છે જેમાં ચેપ લાગેલો હોવાનું નોંધાયું છે. તદુપરાંત, તેની જમણી આંખને ગંભીર નુકસાન થવાને કારણે દૃષ્ટિ ગુમાઈ ગઈ છે અને આંખમાંથી સતત પાણી વહે છે. જ્યારે તેણે અગાઉ લાકડાં ખેંચતી વખતે ડાબા પાછળના પગમાં ફ્રેક્ચર થયું હતું, જેના અસરની કારણે તે લંગડાતી ચાલે છે.
હાલની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને ચાલવું, ખોરાક પહોંચાડવું અને પાણી મેળવવું મુશ્કેલ બની ગયું છે. એરલિફ્ટ કરવાનો નિર્ણય અને કરણ જયમતિની ઉંમર, ગંભીર ઈજાઓ અને ચાલવામાં આવેલી મુશ્કેલીને ધ્યાનમાં રાખીને નાગાલેન્ડથી રાજકોટ સુધીની લાંબી રોડ મુસાફરી જોખમી ગણાઈ. લાંબી મુસાફરી દરમિયાન વધુ તાણ પડવાની શક્યતા હોવાને કારણે તેને એરલિફ્ટ કરવા નિર્ણય લેવાયો. હવાઈ માર્ગે મુસાફરી કરવાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ મુસાફરીનો સમય ઘટાડવો અને જખમી હાથીને ઓછા શારીરિક તણાવ સાથે Vantara સુધી પહોંચાડવો છે.
જામનગરમાં આગમન પછીની સારવાર જામનગર પહોંચ્યા બાદ Vantaraની નિષ્ણાત પશુચિકિત્સકોની ટીમ જયમતિની સ્થાપિત તપાસ કરશે. તેના જખમો, ચેપગ્રસ્ત ઘાવ અને આંખની સ્થિતિનો વિશેષ રેકોર્ડ બનાવીને જરૂરી સારવાર આપવામાં આવશે. સાથે જ તેનું પૂરતું પોષણ અને સમર્થન આપવામા આવશે. આ સ્થળાંતર કાયમી પુનર્વસન તરીકે નહીં પરંતુ તાત્કાલિક અને જીવન બચાવતી તબીબી ટ્રાન્સફર તરીકે કરવામાં આવી રહ્યું છે.
Vantara અને વન્યજીવન સારવાર અંગેના પ્રસ્તાવ Vantara પ્રાણી કલ્યાણ અને વન્યજીવન સંરક્ષણ માટે કાર્યરત સંસ્થા છે, જેનું પ્રારંભ રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ લિમિટેડના એક્ઝિક્યુટિવ ડિરેક્ટર અનંત અંબાણી દ્વારા કરવામાં આવ્યું છે. સંસ્થાએ બચાવેલા અને ઘાયલ પ્રાણીઓ માટે આધુનિક તબીબી સંવિધાનો, વિશેષ પોષણ અને સુરક્ષિત વાતાવરણ પ્રદાન કરવાની કામગીરી શરૂ કરી છે અને સરકારી એજન્સીઓ સાથે સહયોગ પણ કરી રહી છે.
જ્યારે જયમતિની કિસ્સાએ પૂરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં વન્યજીવો માટે તાત્કાલિક અને આધુનિક સારવારની આવશ્યકતાને ઉઘાડ્યું છે, ત્યારે Vantara દ્વારા આસામમાં ત્રણ નવા વન્યજીવન પશુચિકિત્સા કેન્દ્રો સ્થાપવાના પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યા છે. આ પ્રસ્તાવ અનુસાર એક કેન્દ્ર ખાસ કરીને હાથીઓની સારવાર માટે સમર્પિત છે અને આ કેન્દ્રો આસામ વન વિભાગ દ્વારા સંચાલિત થનારા રહેશે, જેથી વન્યજીવોને તેમના કુદરતી નિવાસસ્થાનની નજીક જ સમયસર અને યોગ્ય તબીબી સારવાર મળી શકે.
આખા મામલે નોંધતું ભારતમાં આ પ્રકારની ગંભીર સ્થિતિમાં હાથીને એક રાજ્યમાંથી બીજા રાજ્યમાં એરલિફ્ટ કરીને સઘન સારવાર માટે લઇ જવાની ઘટના નોંધપાત્ર ગણાઈ રહી છે. હાલ જયમતિની રાષ્ટ્રીય અને સ્થાનિક સ્તરે સારવાર માટેની તૈયારીઓ અને તેના આગમન પછીની તબીબી કામગીરી પર નિષ્ણાતોની નજર છે.